Sự phát triển nhanh của trí tuệ nhân tạo (AI), trung tâm dữ liệu và ngành công nghiệp bán dẫn đang kéo theo nhu cầu lớn đối với nhiều loại vật liệu công nghiệp đặc biệt. Trong số đó, vonfram - kim loại có độ cứng và khả năng chịu nhiệt vượt trội - ngày càng được xem là vật liệu quan trọng trong nhiều lĩnh vực công nghệ cao.

Tại Việt Nam, với lợi thế từ mỏ Núi Pháo và hoạt động chế biến vật liệu, Masan High-Tech Materials đang góp phần đưa nguồn tài nguyên trong nước tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị công nghiệp toàn cầu.

Ông Phan Chiến Thắng, Phó Tổng Giám đốc Masan High-Tech Materials: Sự phát triển của AI và ngành bán dẫn đang mở ra cơ hội mới cho các doanh nghiệp vật liệu

Nhu cầu vật liệu công nghiệp tăng cùng làn sóng AI

Sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo trong vài năm gần đây đang tạo ra nhu cầu lớn đối với hạ tầng công nghệ. Các tập đoàn công nghệ liên tục mở rộng trung tâm dữ liệu và đầu tư mạnh vào hệ thống máy chủ phục vụ xử lý dữ liệu, trong khi ngành công nghiệp bán dẫn bước vào chu kỳ tăng trưởng mới.

Đằng sau các sản phẩm công nghệ hiện đại là một hệ sinh thái vật liệu phức tạp. Từ chip bán dẫn, thiết bị điện tử công suất cao đến động cơ hàng không hay thiết bị công nghiệp, nhiều lĩnh vực đều cần những kim loại có tính năng đặc biệt.

Trong số đó, vonfram được đánh giá là một trong những kim loại có vai trò quan trọng. Kim loại này có điểm nóng chảy rất cao, khả năng chịu nhiệt và chịu mài mòn tốt, đồng thời có độ bền cơ học lớn. Nhờ những đặc tính này, vonfram được sử dụng trong nhiều ngành công nghiệp như sản xuất hợp kim, linh kiện điện tử, thiết bị công nghiệp và một số ứng dụng công nghệ cao.

Theo các báo cáo thị trường quốc tế, nhu cầu đối với vonfram có xu hướng tăng cùng với sự phát triển của các ngành công nghiệp công nghệ. Diễn biến giá trên thị trường cũng phản ánh xu hướng này.

Tại Vietcap Investment Day 2026 diễn ra ngày 12/3, ông Phan Chiến Thắng - Phó Tổng giám đốc Masan High-Tech Materials - cho biết giá APT (ammonium paratungstate), sản phẩm vonfram chủ lực của doanh nghiệp, hiện đã vượt mốc 2.500 USD/mtu. Con số này gây chú ý đặc biệt khi mức giá trung bình của năm 2025 chỉ khoảng 500 USD/mtu.

Cụ thể, năm 2025, giá vonfram - tính theo sản phẩm trung gian ammonium paratungstate (APT) - đạt mức bình quân khoảng 518 USD mỗi đơn vị mtu, tăng hơn 50% so với năm trước. Đến cuối năm 2025, giá APT có thời điểm vọt lên khoảng 900 USD/mtu, trong khi đầu năm 2026 giá trên một số thị trường thậm chí vượt 1.100 USD/mtu, mức cao kỷ lục do nguồn cung thắt chặt và nhu cầu công nghiệp gia tăng.

Ở phân khúc nguyên liệu, giá quặng vonfram trên thị trường quốc tế cũng có thời điểm đạt khoảng 50.400 USD/tấn, tăng gần 150% so với đầu năm 2025.

Trong bối cảnh đó, nhiều doanh nghiệp và nhà sản xuất đang chú ý hơn đến việc đảm bảo nguồn cung ổn định cho các kim loại công nghiệp quan trọng.

Theo ông Phan Chiến Thắng, Phó Tổng Giám đốc Masan High-Tech Materials, sự phát triển của AI và ngành bán dẫn đang mở ra cơ hội mới cho các doanh nghiệp vật liệu, khi nhu cầu đối với các kim loại công nghiệp có tính năng đặc biệt, trong đó có vonfram, ngày càng tăng.

Nhà máy chế biến khoáng sản Núi Pháo

Vai trò của mỏ Núi Pháo trong ngành vonfram

Tại Việt Nam, một trong những nguồn cung vonfram đáng chú ý là mỏ đa kim Núi Pháo, nằm tại tỉnh Thái Nguyên. Đây là mỏ khoáng sản có quy mô lớn với nhiều loại khoáng sản như vonfram, florit và bismut.

Mỏ Núi Pháo hiện do Masan High-Tech Materials quản lý và vận hành. Các sản phẩm từ mỏ này được cung cấp cho nhiều ngành công nghiệp khác nhau thông qua hoạt động chế biến và thương mại của doanh nghiệp.

Theo báo cáo tài chính của Masan High-Tech Materials, vonfram hiện là mảng đóng góp lớn trong cơ cấu doanh thu của công ty. Năm 2025, doanh thu hợp nhất của doanh nghiệp đạt khoảng 7.443 tỷ đồng, tăng gần 19% so với năm trước. Trong đó, doanh thu từ vonfram đạt khoảng 4.458 tỷ đồng, tăng hơn 30%.

Những con số này phản ánh nhu cầu ổn định của thị trường đối với các sản phẩm vật liệu công nghiệp, đồng thời cho thấy vai trò ngày càng lớn của lĩnh vực vật liệu công nghệ trong hoạt động của doanh nghiệp.

Ngoài khai thác khoáng sản, Masan High-Tech Materials cũng đầu tư vào các hoạt động chế biến nhằm nâng cao giá trị tài nguyên. Các sản phẩm vonfram của doanh nghiệp được sử dụng làm nguyên liệu cho nhiều ngành công nghiệp như sản xuất hợp kim, vật liệu công nghiệp và linh kiện kỹ thuật.

Theo ông Phan Chiến Thắng, việc phát triển chuỗi chế biến là yếu tố quan trọng để nâng cao giá trị khoáng sản. Việt Nam có tiềm năng về một số loại khoáng sản công nghiệp. Nếu kết hợp tốt giữa khai thác, chế biến và ứng dụng công nghệ, các nguồn tài nguyên này có thể đóng góp tích cực cho chuỗi giá trị công nghiệp.

Hướng tới chuỗi giá trị vật liệu công nghệ

Trong nhiều năm, hoạt động khai khoáng tại nhiều quốc gia thường gắn với việc xuất khẩu nguyên liệu. Tuy nhiên, xu hướng hiện nay đang dần thay đổi khi nhiều doanh nghiệp tập trung vào việc phát triển các sản phẩm vật liệu có giá trị cao hơn.

Masan High-Tech Materials cũng đang theo hướng này khi mở rộng hoạt động chế biến và phát triển các sản phẩm vật liệu phục vụ công nghiệp.

Ngoài vonfram, doanh nghiệp còn khai thác và chế biến một số khoáng sản khác như florit và bismut. Những vật liệu này được sử dụng trong nhiều ngành công nghiệp như hóa chất, dược phẩm, sản xuất vật liệu kỹ thuật và một số ứng dụng công nghiệp khác.

Trong những năm gần đây, công ty tập trung vào việc tối ưu hóa hoạt động sản xuất, cải thiện hiệu quả vận hành và nâng cao chất lượng sản phẩm. Nhờ đó, kết quả kinh doanh có dấu hiệu phục hồi tích cực.

Trong nửa đầu năm 2025, doanh thu của Masan High-Tech Materials đạt hơn 3.000 tỷ đồng, tăng khoảng 20% so với cùng kỳ năm trước. Các chỉ số hiệu quả hoạt động cũng được cải thiện so với giai đoạn trước.

Theo lãnh đạo doanh nghiệp, mục tiêu dài hạn của công ty là xây dựng chuỗi giá trị vật liệu công nghiệp dựa trên nền tảng tài nguyên và công nghệ chế biến.

"Chúng tôi hướng tới việc phát triển chuỗi giá trị vật liệu công nghiệp, trong đó khoáng sản được khai thác và chế biến thành các sản phẩm có giá trị cao hơn phục vụ nhiều ngành công nghiệp khác nhau", ông Phan Chiến Thắng chia sẻ.

Sự phát triển của các ngành công nghệ như trí tuệ nhân tạo, bán dẫn và năng lượng mới đang mở ra cơ hội lớn cho ngành vật liệu công nghiệp. Các kim loại chiến lược như vonfram ngày càng được sử dụng rộng rãi trong sản xuất thiết bị điện tử, công nghiệp năng lượng và nhiều lĩnh vực công nghệ cao.

Tại Việt Nam, mỏ đa kim Núi Pháo (Thái Nguyên) đang được xem là một trong những nguồn cung vonfram đáng chú ý. Mỏ hiện do Masan High-Tech Materials quản lý và vận hành, cung cấp các sản phẩm vật liệu phục vụ nhiều ngành công nghiệp trong và ngoài nước.

Như vậy, không chỉ khai thác khoáng sản, doanh nghiệp này còn đầu tư vào chế biến nhằm nâng cao giá trị tài nguyên. Việc kết hợp giữa nguồn tài nguyên trong nước và năng lực chế biến đang góp phần đưa vật liệu công nghiệp Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu, đặc biệt trong bối cảnh nhu cầu vật liệu cho các ngành AI và bán dẫn tiếp tục gia tăng.

* Theo dữ liệu thị trường từ Chinatungsten, giá APT ngày 12/3/2026 đã lên tới 2.525,8 USD/mtu. Diễn biến này cho thấy chu kỳ tăng giá của vonfram đang bước vào giai đoạn mạnh mẽ hơn dự kiến, qua đó càng củng cố thêm triển vọng tăng trưởng vượt bậc của Masan High-Tech Materials (UpCOM: MSR).

Đối với nhà đầu tư, đây được xem là thời điểm MSR bắt đầu chuyển từ giai đoạn đầu tư sang giai đoạn tạo dòng tiền. Nếu chu kỳ giá vonfram tiếp tục duy trì ở vùng cao như hiện nay, giai đoạn "hái quả" của doanh nghiệp chỉ mới bắt đầu.

(nguồn: baochinhphu.vn)